ภัณฑารักษ์โดย ไรน์ฮาร์ด เครสเนอร์

จัดแสดงที่ Head High Second Floor เชียงใหม่

28 พฤศจิกายน 2569 – 8 มกราคม 2570  

Head High Second Floor ภูมิใจเสนอ โปรดเรียกฉันว่านังดอกทอง….จนชั่วฟ้าดินสลาย

นับแต่โบราณ แนวคิดเรื่องผู้หญิงในฐานะหญิงชั่ว สัญลักษณ์แห่งความชั่วร้ายที่ล่อลวงผู้ชายเข้าสู่ ตัณหา การเขียนหรือการวาดภาพสถานะดังกล่าวให้แก่ผู้หญิงนั้น ไม่ว่าจะเป็นในมิติทางศาสนา ศิลปะ หรือวรรณกรรม ล้วนแต่เป็นจินตภาพที่สร้างขึ้นโดยน้ำมือผู้ชายแทบทั้งสิ้น 

“ดอกทอง” เป็นคำใช้เรียกประณามหญิงผู้ประพฤติผิดในกามหรือสำส่อนทางเพศที่มีรากเหง้าเก่าแก่ อย่างน้อยที่สุดตั้งแต่สมัยอยุธยา จวบจนปัจจุบันเรื่องราวเกี่ยวกับผู้หญิงลักษณะนี้ได้ถูกผลิตซ้ำนับครั้ง ไม่ถ้วน โดยที่พวกเธอมักถูกกำหนดให้ต้องได้รับบทลงโทษด้วยความตายในตอนท้ายเสมอ การดำรง อยู่ของเรื่องเล่าเหล่านี้ทำหน้าที่เป็นนาฏกรรมแห่งการสั่งสอนศีลธรรม หล่อหลอมค่านิยมและมายาคติ พร้อมๆ กับสร้างความชอบธรรมให้กับการใช้ความรุนแรงต่อผู้หญิงที่ถูกตีตรา

“โปรดเรียกฉันว่านังดอกทอง….จนชั่วฟ้าดินสลาย” ผลงานชุดนี้เป็นการวิพากษ์วาทกรรม “ดอกทอง” ผ่านการถอดรื้อโครงสร้างอำนาจปิตาธิปไตยที่แฝงอยู่ในนวนิยายเรื่อง “ชั่วฟ้าดินสลาย” ของมาลัย ชู พินิจ โดยฉันได้ใช้เทคนิคการปิดทองแบบทางล้านนาเรียกว่า “ลายคำ” ซึ่งใช้ในงานจิตรกรรมฝาผนัง โบสถ์เพื่อถ่ายทอดเรื่องราวพุทธประวัติ ในการปิดทองเป็นลวดลายดอกไม้ลงบนผลงานภาพถ่ายที่ฉัน ได้ใช้ร่างกายเพศหญิงของตนเอง —ร่างกายของเพศสภาพที่เคยถูกเขียนและกำหนดนิยาม— แสดง เป็นตัวละครหญิงดอกทอง “ยุพดี” ในฉากต่างๆ ของนิยาย รวมถึงบนผลงานภาพพิมพ์หน้าต่างๆ ของ นิยายต้นฉบับในรูปแบบของสมุดข่อย อันเป็นคัมภีร์ทางพุทธศาสนา โดยใช้ตัวอักษรสีดำอำพรางไป กับพื้นหลังสีดำ และขับเน้นเฉพาะประโยคด้วยตัวอักษรสีขาว ทั้งหมดนี้จัดวางเป็นคู่ภาพ (diptychs) ที่ เชื่อมโยงภาพถ่ายกับข้อความเข้าไว้ด้วยกัน เพื่อสร้างความหมายและตัวตนของผู้หญิงดอกทองขึ้นใหม่ 

ความรุนแรงทางเพศเป็นปัญหาที่แพร่กระจายไปทั่วโลก ในประเทศไทย บรรทัดฐานและอคติทางเพศที่ฝังรากลึกยังคงเป็นปัจจัยที่ก่อให้เกิดความรุนแรงต่อผู้หญิง ด้วยผลงานชุดนี้ ฉันต้องการแสดงให้เห็นถึงกลไกมายาคติแบบชายเป็นใหญ่ที่หล่อหลอมให้การใช้ความรุนแรงต่อผู้หญิงกลายเป็นสิ่งที่ชอบธรรม เพื่อสร้างความตระหนักรู้และต่อสู้กับทัศนคติเชิงลบที่ยังคงทำร้ายผู้หญิงมาจนถึงปัจจุบัน 

แด่ผู้หญิงทุกคนที่ถูกกล่าวหาว่าเป็น “ดอกทอง”

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม:

Head High Second Floor (ที่ตั้งแห่งใหม่) 28/1 ถนนสิงราช ตำบลศรีภูมิ อำเภอเมือง เชียงใหม่ 50200

+66 61 686 0660 l hello@head-high-second-floor.com   l www.head-high-second-floor.com

เปิดทุกวันตั้งแต่เวลา 16:00 น. ยกเว้นวันพุธและวันอาทิตย์ แนะนำให้ทำนัดหมายล่วงหน้าทาง Facebook Messenger (Reinhard Kressner) หรือโทรมือถือ: +66 (0)61 686 0660

หรือ

TQPR Thailand, นุ้ย ฐิติชยาภรณ์, nuie@tqpr.com, 02 260 5820

—